Rusya’ya yaptırım uygulanan malların transiti sınırlandırıldı
Rusya’daki lojistik, ithalatçılar ve dıŠticaretçiler gözüyle transit ticaretteki sorunlara güncel bir perspektif sunmak istedik.
Rus meslektaÅlarımız olayı nasıl yorumlamıÅlar paylaÅmak istedik. DüÅünülen çözüm arayıÅlarını, seçeneklerini ortaya koyduk.
“Kommersant” haber sitesinde makaleden alıntıdır.
Türkiye, Rusya’nın özellikle son dönemde en önemli “dostane” ticaret ortaklarından biri olarak görüldü. 6-7 Mart itibariyle Rusya’ya yönelik yaptırımlı ürünlerin transit geçiÅini geçici veya kalıcı olarak askıya aldı.
Resmi bir açıklama yapılmamakla birlikte, Türk iÅletmeleri, durumun AB’nin baskısıyla gerçekleÅtiÄini belirtiyorlar. Lojistik uzmanları uzun zamandır transit sistemin kapatılmasını bekliyorlardı. Bir sonraki adım ise yaptırımlı malların ithalatı kapatılmayacak, sadece gümrük vergileri ve ücretleri ödenerek Türk malı olarak tescil edilmesi ve Rusya’ya nakledilmesi gerekeceÄi için maliyeti artacak.
6-7 Mart gecesi Türk gümrük yetkilileri, AB yaptırım listesinde yer alan ve Rusya ve Belarus’a taÅınan yükleri reddetmeye baÅladı. Bununla birlikte, resmi bir yazı ve açıklama olmadı. Lojistik uzmanları ve dıŠticaret katılımcıları, AB’nin Türkiye’yi transit yoluyla yaptırımlı ürünleri taÅıma konusunda baskısını arttırdıÄına dikkat çekiyorlar.
Gazeteye demeç veren bir Rus yetkili, “Türk gümrük yetkililerinin, Rusya’ya yönelik yaptırımlı ürünlerin transitini reddettiÄini” söylüyor. Ancak, bazı kaynaklar transitin yasaklandıÄını ancak yükün gümrüklenmesinin ve taÅınmasının mümkün olduÄunu söylüyorlar. Bugünlerde Türkiye’den Rusya’ya mal taÅıyan Åirketler, Türk gümrük sisteminden Rusya ve Belarus’u hedef ülke olarak seçemiyorlar.
Tüm Lojistik uzmanları ve dıŠticaretçiler, resmi bildirim olmadıÄını vurguluyorlar. Türk ortaklarının resmi bir karar alındıÄında önce bir duyuru yapılması gerektiÄini söylüyorlar. Åimdiki durumun geçicimi yoksa kalıcı mı olacaÄı teknik bir arıza veya güncellemeden mi kaynaklandıÄı tartıÅılan konular arasaında . Ancak, bazı Rus gümrük ve lojistik brokeri, yetkililerin resmi açıklama yapacaklarını zannetmiyorum diye demeç verdi.
AÄır yük taÅımacılıÄı pazarının bir oyuncusu olan bir Åirketinin müdürü, Rusya-Türkiye transit yolu üzerindeki anlaÅmazlıÄın Türk tarafında teknik sorunlar ve Rusya tarafında politik bir karar olduÄu yönünde dillendirildiÄini söylüyor. Türkiye’nin NCTS (Yeni Nesil Gümrük İÅlemleri Sistemi) adlı bilgi sisteminde sorunlar olduÄu için Rusya tarafından transit yüklerin engellendiÄini söyleyen bazı kiÅiler olsa da bazı kiÅilerde Türkiye’nin daha fazla vergi ve ücret toplama isteÄinden kaynaklandıÄını düÅünüyor.
Türk tarafındaki teknik sorunların çözülebileceÄini söyleyen bazıları da var, ancak çoÄunluk geçici bir sorun olmadıÄını düÅünüyor. Åimdilik tek çözüm Türkiye’de yükleri gümrüklemek, Türk menÅeli bir sertifika almak ve sonra Rusya’ya göndermek, diyor bir çoÄu.
Bu normal bir gümrükleme süreci olarak yapılabilir ve Åimdiye kadar ek bir talep gelmedi, ancak üç veya dört gün alacak ilave bir süreç ve KDV (18%) ödemesi gerektiriyor.
Deneyimli Lojistik uzmanları, Rusya’ya yapılan sevkiyatların bir gün İran’a yapılan sevkiyatlarla aynı hale geleceÄi ve ödemeler ve vergiler ödenmek zorunda kalacakları konusunda uyardı. “İran yıllarca böyle yaÅadı, herkes bunu iyi biliyor” diyor. “Yerel analistler, yüklerin gümrüklenmesi gerektiÄi ve aslında Türkiye’nin bundan daha fazla kazanacaÄı bir süreç olarak tahminler yaptılar.”
Dünya ülkelerinin yaptırım paketlerinden Rusya’ya geri ihraç etmenin tamamen yasaklanması olasılıÄının yasal bir adım olarak geleceÄini düÅünenler de var. Bu kiÅiler taÅımacılık sektörü için sonuçların olumsuz olacaÄına katılıyor: “EÄer olayların dinamiÄi böyle olursa, kesinlikle transit teslimat sürelerinin artıÅını ve Rusya’da mal fiyatlarında önemli bir artıÅı göreceÄiz.” TaÅımacılık sektörü için sonuçları olumsuz olacak.
BaÅka bir Rus yetkiliye göre, Türkiye üzerinden aylık transit malların deÄeri 200-400 milyon dolar arasında olabilir. Ana tedarik edilen ürünler; küçük ev aletleri, elektronik ürünler, yiyecekler, giyim ve yedek parçalar olarak sıralanıyor, diyor. Onlara göre, akıllı telefonlar, tabletler, dizüstü bilgisayarlar ve diÄer elektroniklerin% 20’sine kadarı paralel ithalat yoluyla Türkiye’ye geliyordu. “Distribütörler muhtemelen henüz kapalı olmayan ülkelere, örneÄin BirleÅik Arap Emirlikleri ve Ãin’e kanallarını taÅımaya baÅlayacaklar, ancak bu belirli bir zaman gerektirecek”, diyor.
Bzı yetkililer, Türk yetkililer, Rusya’ya ihracatı izin vermezse, Rus distribütörlerin stoklarındaki bazı elektroniklerin tükeneceÄi konusunda uyarıyor.
Bir çok kaynak, Türkiye üzerinden tedarikle ilgili sorunları doÄruladı. Kaynak, sorunların Aralık ayının sonundan baÅladıÄını ve Åimdi kitlesel bir nitelik kazandıÄını söylüyor. “Türkiye üzerinden paralel ithalat yoluyla elektronik ithal eden ithalatçılar, alternatif yollar aramaya baÅlayacaklar ve bu zaman alacak”, diye açıklıyor.
“Kommersant” kaynaÄına göre, bazı taÅıyıcılar “bazı yedek parça sorunlarını Türkiye üzerinden çözüyorlardı”. Bu oyuncuların sayısı azdı çünkü en yaygın tedarik kanalları Ãin, Hindistan, İran ve BaÄımsız Devletler TopluluÄu’ndan geçiyordu.
“Oto pazarı paralel ithalatı tercih ediyor Türkiye, Rusya’nın oto yedek parça ithalatçıları için önemli bir lojistik merkezi olarak da hizmet veriyor, ancak RF’deki yedek parça ana tedarikçisi hala Ãin, Türkiye’den genellikle plastik tamponlar, tanklar, kaplar getiriliyordu ve parça ithalatı hacimleri açısından ülke, 2021’de 1,32 milyar dolarlık bir gösterge ile 10. sırayı aldı. Tabii ki, durum yedek parça pazarını olumsuz etkiliyor, hala bazı tüketim malzemelerinde bir kıtlık hissediliyor, ancak Türkiye’nin kararının geri dönüÅü olmayacak sonuçları olmamalı çünkü alternatif tedarik kanalları var.”
Yedek parça tedariki açısından Türkiye, “ana deÄil ama hacim yaratan bir kanal” idi: “Åimdi lojistik ortaklarımızla birlikte tedarik rota deÄiÅikliklerini hızlıca çözeceÄiz.”
Birçok ithalatçının sorunlarla karÅılaÅmadıÄını da belirtienler de var “Åu anda yedek parça tedarikinde sorunlarla karÅılaÅmıyoruz” diyen “Ãlkedeki son felaket nedeniyle lojistik yolların yeniden daÄıtılması nedeniyle bazı gecikmeler olmasına raÄmen, müÅterilerimizi tamamen hizmet verebilecek yeterli yedek parça stoÄumuz var” diyenlerde var. Sorunların çözüm yollarından biri, özellikle Türkiye, Ãin ve diÄer ülkelerdeki üretimin yerelleÅtirilmesinin devam etmesi olabilir. Türkiye’nin alternatifi olarak, Yakın DoÄu ülkeleri, örneÄin BAE, Kazakistan ve Ermenistan da dahil olmak üzere diÄer ülkeler düÅünülebilir, diyorlar.
Kaynak https://www.kommersant.ru/doc/5873184