Uçaklarda Kargo Öncelik Sırası ve Yönetimi

Havayolu kargo taşımacılığında, uçağın ağırlık ve denge parametrelerini yönetmek, kargoların öncelik sırasını belirlemek ve acil durumlara hızlıca müdahale etmek önemli bir operasyonel süreçtir. Bu sürecin başarıyla yönetilmesi, uçuş güvenliği, verimlilik ve müşteri memnuniyeti açısından kritiktir.

Loadsheet, Denge ve Trimout: Uçağın güvenli bir şekilde uçabilmesi için loadsheet hazırlanır. Loadsheet, uçağın ağırlık dağılımını ve denge durumunu gösteren belgedir. Yüksek hassasiyet gerektiren bu belge, uçağın doğru bir şekilde yüklenmesi için rehberlik eder. Loadsheet üzerindeki bilgiler, kabin ekiplerine, yükleme personeline ve pilotlara önemli veriler sunar. Trimout, uçağın yüksekliğini ve denge durumunu optimize etmek için yapılan ayarlamalardır.

Alternatif Yükleme ve Standby Cargo: Uçakta ağırlık ve denge problemleri yaşandığında, alternatif yükleme planları devreye girer. Bu planlar, hiçbir kargo indirilmeden uçağın ağırlık ve denge sorunlarını çözmeye yönelik stratejiler içerir. Ancak bu çözümler yetersiz kalırsa, kargodan sorumlu kişi önceden belirlenmiş öncelikli ve özellikli kargoları uçakta tutmaya çalışır. Bu durumda indirilecek kargolara “yedek kargo” veya “standby cargo” adı verilir.

Kargo Öncelik Sıralaması: Kargoların öncelik sırasını belirlemek için genellikle belirli bir kategori sistemi kullanılır. Bu sıralama, taşınacak malzemenin aciliyetine, hassasiyetine ve güvenlik gereksinimlerine göre yapılır. Yaygın olarak kullanılan kategoriler şunlardır:

1. AOG (Aircraft on Ground): Uçak yerde kaldığında acil olarak gerekli olan yedek parçalar veya malzemeler.
2. ORG (Organ): İnsan organları, acil bir şekilde taşınması gereken ve can kurtarma operasyonları için hayati öneme sahip olan malzemeler.
3. AVI (Live Animals): Canlı hayvanlar, özel bakım ve koşullar gerektiren nakliyatlar.
4. HUM (Human Remains): İnsan kalıntıları veya cenaze nakliyatı.
5. VAL (Valuables): Değerli eşyalar, kıymetli metaller, mücevherler ve diğer yüksek değerli malzemeler.
6. PER (Perishables): Hızlı bozulan veya özel koşullarda taşınması gereken ürünler.
7. DIP (Diplomatic): Diplomatik kargolar, devletler arası resmi belgeler veya özel diplomatik gönderiler.
8. SWP (Weapons and Munitions): Silahlar ve mühimmat, yüksek güvenlik önlemleri gerektiren nakliyatlar.
9. DGR (Dangerous Goods – Tehlikeli Madde): Bu kategori, tehlikeli madde içeren yükleri ifade eder. Havayolu taşımacılığında taşınması kısıtlanmış veya özel izinlere tabi olan maddeler bu kategori altında yer alır. Tehlikeli madde taşıyan kargoların taşıma kuralları ve güvenlik önlemleri özel olarak belirlenir. Bu kategori, uçuş güvenliği açısından büyük bir hassasiyet gerektirir ve bu tür kargoların taşınması belirli kurallara tabi tutulur.
10. GEN (General Cargo): Genel kargolar, standart malzemeler, ticari ürünler ve diğer genel taşıma gereksinimleri.

Bu öncelik sıralaması, havayolu şirketinin politikalarına ve uygulamalarına bağlı olarak değişebilir. Kargonun öncelikli sırası, operasyonel süreçlerde etkili bir şekilde yönetilerek uçuşların güvenli ve verimli bir şekilde gerçekleşmesine katkı sağlar.