SICAK HAVA BALONU TAŞIMACILIĞI

0
314

Genel havacılık faaliyetlerinin en popüler dallarından biri de sıcak hava balon taşımacılığı faaliyetleridir. Türkiye, sıcak hava balonculuğu alanında gerek trafik hacmi gerek yolcu sayısı gerekse uçulan gün sayısı bakımından dünyanın en büyük ticari operasyonunu yürütüyor. Ancak balonlar uçaklar kadar popüler olmadığından bu konu hakkında bilgisi olan insan sayısı çok az diyebileceğimiz seviyelerde. Gelin özellikle turistler tarafından ülkemizde bu kadar rağbet gören bu alan hakkında biraz bilgi sahibi olalım.

Uçmak dendiğinde bugün göz önüne daha çok uçaklar geldiğinden, ilk uçağın mucitleri Wright kardeşler, uçuşun da mucidi sanılabilirler. Oysa uçmayı başaran ilk araçlar uçaklar değil, sıcak hava balonlarıdır. İlk insansız sıcak hava balonu uçuşu, Annonay köyünde çapı 10,5 metre olan ipek ve keten bir torbayı sıcak havayla doldurduktan sonra bunu serbest bıraktıklarında balonun yükselmesi ile oldu. Tarih 5 Haziran 1783′ ü gösteriyordu. Bu balon, insanın uçurduğu ilk araçtı ve 450 metre kadar yükselerek 10 dakikada 2,5 km (1.5 mil) yol almıştı. Ancak ilk balon hidrojenle değil sıcak havayla doldurularak uçtu.

Sıcak hava balonunun ana parçaları nelerdir?

Balonlar yerçekimi ve sıcaklık transferinin temel prensipleri sayesinde uçarlar. Balonun içindeki hava ısındıkça balon yükselir. Balonun içindeki hava soğudukça balon alçalır. Balonu uçurmak için önce güçlü bir vantilatörle şişirilir, sonra da bu hava ısıtılır.

Sıcak hava balonu üç ana parçadan oluşur, balonun kendisi (kubbe), burner (yakma birimi) ve sepet.

KUBBE (Balonun kendisi=zarf): Zarf yapımında yırtılmaz naylon en yaygın şekilde kullanılan maddedir; ama polyester gibi başka maddeler de kullanılır. Balonun alt kısmındaki açık kısım (ağız) Nomex gibi ateşe dayanıklı bir maddeden yapılmıştır. Bu itfaiyecilerin kullandığı giysilerin kumaşına benzer bir maddedir.

SEPET; pilotu, yolcuları ve sıvı propan yakıt tanklarını taşımak içindir. Genellikle sazdan yapılan ve çelik tellerle güçlendirilmiş olan sepetler yolcuları koruduğu gibi hafif ve esnek olurlar. Sepette hafif, esnek ve kolay tamir edilebilir olmasından dolayı örgü saz ve bambu kullanılır.

BURNER (yakma birimi): Sepette pilot ve yolcuların başlarının üstünde yer alır ve balonun içindeki havayı ısıtmak için oldukça güçlü bir alev çıkarır. Balonun içindeki hava ısınınca, balon yükselir. Alçalmak için pilot balonun içindeki havanın soğumasına izin verir ve balon çevredeki havadan daha ağır olur. Pilot, balonun içindeki havanın sıcaklığını değiştirmek suretiyle balonun yükselip alçalmasını tamamen kendi kontrolü altında tutar.

 Balonlar nasıl yönlendirilir ?

Balonlara yön verilemez. Bağları gevşetirken balon yukarı kalkar. Yönü hava akımları ile belirlenir. Ancak farklı yüksekliklerde bu akımların farklı yönleri olabilir, bu nedenle yüksekliği kontrol ederek uçuş yönünü seçmek de mümkündür. Yükselmek istediğinizde veya yüksekliği korumak istediğinizde, brülörler devreye girer, ancak alçalmak için balonun içindeki hava soğuyacak ve ağırlaşacak şekilde devre dışı bırakılır, böylece alçalmaya başlar. İnişin çok hızlı olduğu gözlenirse, alçalma hızını düşürmek için brülörlerin tekrar çalıştırılması gerekir.

Balonlar ne kadar yükseğe uçar ?

Balonlar normalde Federal Havacılık Düzenlemeleri çerçevesinde 2000 feetin altında uçar. Çoğunlukla balon uçuşları ağaç boyu seviyelerinden başlayıp bir kaç bin feet’e kadar çıkabilir. Ulaşılabilecek yükseklik o günün hava koşullarına göre belirlenir. Bu da 500 – 1500 feet (150 – 500 metre) arasında değişir.

Neden balonlar sabah erken ve akşam geç saatlerde uçarlar?

Rüzgarlar genellikle gün doğumundan sonra ilk saatlerde ve gün batımından önce son saatlerinde en sakin ve elverişlidir. Günün bu vakitleri, rahat ve dengeli bir uçuş, yumuşak bir iniş ve maksimum kaldırma gücü için sakin ve serin hava şartlarını sağlar.

Burner(Yakma birimi)sönerse ne olur?

Eğer yakma birimi sönerse birinci burner iptal olacaktır. Eğer bu çalışmazsa balonu uçurmak için kullanılabilecek ikinci bir burner vardır. O da bozulursa üçüncü bir burner vardır. Eğer hiçbir burner çalışmazsa, balon bir paraşütle aynı hızda inecektir.

– https://www.goremeballoons.com/sss.htm

– https://dagci.com.tr/spor/hava-sporlari/sicak-hava-balonlari/